Hoofdstuk 03 / 06

Vergelijk de schalen

Een lijn kan steil lijken door de gegevens, de verticale schaal of de vorm van de grafiek. Maak onderscheid tussen cijfers en tekening.

Wat u leert

Leg uit hoe eenheden en assen het beeld beïnvloeden.

Begin bij het idee

Op een lineaire as staan gelijke afstanden voor gelijke numerieke verschillen. Van 100 naar 110 neemt evenveel ruimte in als van 200 naar 210. De procentuele verandering is wel verschillend.

Lees de laagste en hoogste aswaarde. Bij een as van 99 tot 101 beslaat één eenheid de halve hoogte. Bij een as van 0 tot 200 lijkt diezelfde verandering klein. De schaal verandert het getal niet.

Gebruik een gedeelde schaal voor absolute waarden. Een gemeenschappelijke index helpt bij relatieve veranderingen. Verander niet stilzwijgend van eenheid.

Een logaritmische schaal gebruikt gelijke afstanden voor gelijke verhoudingen. Ons vergelijkingslab gebruikt in beide modi een lineaire schaal. Tien indexpunten hebben daar steeds dezelfde verticale afstand.

Een uitgewerkt voorbeeld

Voorbeeldgegevens · Geen actuele marktprijzen

A stijgt van 100 EUR naar 110 EUR en B van 200 EUR naar 210 EUR. Beide winnen 10 EUR. A stijgt 10 %, B 5 %.

Nu bent u aan de beurt

Een grafiek toont waarden van 98 tot 102, met een as die bij 97 begint. Bewijst de grote beweging in beeld dat de waarde verdubbelde?

Open het hulpmiddel →
Toon het antwoord en de redenering+

Nee. De verandering is 4 eenheden. Relatief is dat 4 ÷ 98 × 100 ≈ 4,08 %. De ingekorte as vergroot het beeld, niet de echte verandering.

Lees de schaal voordat u de beweging beschrijft.

Bijbehorend begrip

As

Bronnen en controle

Origineel voorbeeld van Charts Haven. Alle genoemde cijfers zijn fictief en maken het mogelijk de berekening te herhalen.

Redactioneel beleid · ONS